راهكارهاي مقابله با عمليات رواني عليه ايران

سردار سيد مسعود جزايري ، معاون فرهنگي و تبليغات دفاعي ستاد كل نيروهاي مسلح در گفت و گو با روزنامه همشهري مورخ 12/12/87 به طرح ديدگاههاي خود در خصوص راهكارهاي مقابله با عمليات رواني عليه ايران پرداخت و به دلايل برگزاري "همايش عمليات رواني ؛ مهندسي و آينده پژوهي "پاسخ داد.
اين همايش بيستم اسفندماه سالجاري با حضور مسئولين ارشد كشوري و لشكري در مركز همايش هاي بين المللي صداو سيما برگزار خواهد شد.نظر به اهميت مطالب عنوان شده متن كامل اين مصاحبه را مي خوانيد : با اضافه شدن وزارت كشور‌، دانشگاه امام صادق (‌ع‌) و سازمان علمي- ‌پژوهشي بسيج به 17دستگاهي* كه از قبل مشخص شده بودند همايش مقابله با عمليات رواني روز 20 اسفند در تهران برگزار مي‌شود.
معاونت فرهنگي و تبليغات دفاعي ستاد كل نيروهاي مسلح نهاد برگزاركننده اين همايش است. از نظر مديران 20‌دستگاه برگزار‌كننده اين همايش، دشمنان به جاي عمليات سخت كه بسيار هزينه‌بر، ‏‏‌زمان‌‏بر، طاقت‌‏فرسا و داراي جغرافياي محدود است، به عمليات نرم روي آورده و بدين ترتيب تلاش مي‌‏كنند ‏بخش‌هاي وسيعي از جغرافياي انساني و محيطي را در مدت زمان كمتر، با هزينه‌هاي به‌مراتب پايين‌‏تر و سريع‌‏تر ‏تحت‌تأثير افكار و اهداف خود قرار دهند.‏
در اين همايش قرار است سناريوهاي عمليات رواني آمريكا عليه ايران در دوران دفاع مقدس، نقش هاليوود در اين عمليات، عمليات رواني در اشغال عراق و افغانستان، عمليات رواني اسرائيل عليه ايران، عمليات رواني درحمله 33 روزه به لبنان، عملكرد رسانه‌هاي ايران در مقابل عمليات رسانه‌هاي بيگانه و...مورد تجزيه و تحليل قرارگيرد.
فكر برپايي همايشي با عنوان مقابله با عمليات رواني دشمن از كي و به چه علت مطرح شد؟ علت تصميم‌گيري ما براي برگزاري همايش مقابله با عمليات رواني، هجوم همه‌جانبه دشمن عليه انقلاب اسلامي و بهره‌گيري استكبار جهاني از ابزار عمليات رواني بوده است. اين همايش براي شناسايي توانمندي‌هاي كشورمان در زمينه عمليات رواني برگزار مي‌شود تا به اشتراكاتي در نوع رفتار در اين زمينه برسيم و مدل‌هايي براي پدافند در برابر آفند همه‌جانبه و همين‌طور آفند براي نشان دادن زيبايي‌هاي انقلاب اسلامي‌داشته باشيم. برگزاري اين همايش از چند جنبه قابل درك است:
1- شناخت آخرين يافته‌هاي علمي و عملي در عرصه عمليات رواني.
2- ايجاد هماهنگي و انسجام و همپوشاني بين دستگاه‌هاي ذي‌ربط.
3- رسيدن به مدل‌هايي نوين در زمينه اقدامات مبتني برعمليات رواني كه بعد از پايان همايش اين مدل‌ها طراحي خواهند شد.
اگر به اهداف همايش توجه كنيد تلاش مي‌كند يافته‌هاي علمي و عملي را پيدا كرده و سازماندهي كند تا بتوانيم در ظرف‌هاي نوين، فراهم‌سازي‌ و عملياتي كنيم و از طرف ديگر تلاش مي‌كند نوعي همگرايي ميان دستگاه‌هاي ذي‌ربط در اين زمينه ايجاد كند. ما به‌دنبال يافته‌هاي جديد و سامانه‌اي موقر در پيشبرد عمليات رواني و به‌دنبال فرهنگ‌سازي‌ در اين عرصه هستيم؛ لذا بعد از پايان همايش تلاش مي‌كنيم يافته‌هاي نوين را در اختيار مراكز علمي و پ‍ژوهشي قرار دهيم. كل دستگاه‌هاي نظامي‌، سياسي‌، تبليغاتي و امنيتي نظام در برپايي اين همايش حضور دارند. آيا خطر بزرگي را براي كشور پيش‌بيني كرده‌ايد و يا اين تلاش‌ها براي مقابله با عمليات رواني‌، روال عادي در حفاظت از امنيت كشور محسوب مي‌شود؟ ‌پيشنهاد دهنده برگزاري همايش، ستاد كل نيروهاي مسلح بود كه بلافاصله مورد استقبال قرارگرفت. اقدامات مبتني برعمليات رواني، كار ميان بخشي مربوط به دستگاه يا سازمان خاص نيست. مجموعه‌اي از سازمان‌هاي فكري‌، فرهنگي‌، اطلاعاتي، ديپلماسي، علمي، پژوهشي، تحقيقي و به‌خصوص دستگاه‌هاي رسانه‌اي در اين موضوع دخيل هستند. عمليات رواني، مسئله مهمي است ولي اين به معناي احساس خطر نيست كه بخواهد چنين همايشي برگزار شود. با روي كار آمدن اوباما در آمريكا و شعار تغيير و مذاكره‌اي كه او در رابطه با ايران مطرح كرد فكر مي‌كنيد تهديدات آمريكا عليه ايران از مرحله نظامي ‌به مرحله رواني و نرم تغيير كرده و به همين دليل ضرورت برگزاري چنين همايشي را احساس كرديد؟ ‌مقدمات اين همايش هيچ ربطي به انتخابات آمريكا ندارد؛ چرا كه از ماه‌ها قبل پيش‌بيني شده بود. بايد به يك سامانه‌اي در رابطه با عمليات رواني دشمن دست يابيم. اين الزام از سال‌ها قبل هم وجود داشته و خوشبختانه اكنون زمينه‌هاي اجرايي پيدا كرده است. بحث عمليات رواني دو عرصه را دربرمي‌گيرد:
1 – توانايي‌هاي خود را به‌خوبي تبليغ كنيم. براي اين كار بايد از شناخت بيشتري نسبت به موضوع برخوردار باشيم.
2- در برابر هجوم لاينقطع عليه اسلام و انقلاب مدافعان خوبي باشيم. ‌وقتي موضوع «عمليات رواني» مطرح مي‌شود اين انتظار به‌وجود مي‌آيد كه دستگاه‌هاي امنيتي و سياسي مسئول اصلي برخورد با اين نوع عمليات باشند؛ درحالي كه اكنون ستاد كل نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي كه يك دستگاه نظامي‌است پيشنهاد دهنده و برگزار‌كننده اين همايش است. آيا علت خاصي دارد كه نيروهاي نظامي پيشقدم دستيابي به الگوهاي عمليات رواني شده‌اند؟ نيروهاي مسلح در امر تبليغات دفاعي كشور نقش برعهده دارند. ضمن اينكه نيروهاي مسلح ايران داراي تفاوت ماهوي با ساير نيروهاي مسلح كشورهاي ديگر هستند و به‌وسيله بسيج به اقشار مختلف و بدنه‌هاي گوناگون جامعه متصل مي‌شوند. بنابراين زماني كه از نيروهاي مسلح در جمهوري اسلامي صحبت مي‌كنيم تفاوت‌هاي ماهوي آن با ساير نيروهاي مسلح را بايد در نظر داشته باشيم. بدنه اصلي نيروهاي مسلح در ايران نيروهاي بسيج هستند كه در ميان اقشار مختلف مردم حضور دارند. ما در دانشگاه‌ها، كارخانه‌ها و همه صنوف بسيج داريم.
اگر چه ما يك بسيج 10ميليوني داريم كه آحاد معتقد به قانون اساسي را تحت پوشش قرار مي‌دهد اما يك بسيج هم داريم كه بيشتر در خدمت سپاه است. در يك كلام كلي مي‌توانيم بگوييم ماهيت نيروهاي مسلح در ايران مردمي و متصل به اقشار گوناگون است. سردار جعفري، فرمانده سپاه پاسداران انقلاب اسلامي روز 21 بهمن در سخنراني خود در جمع بسيجيان در مورد عمليات رواني دشمن صحبت و تاكيد كرد كه ما نمي‌گذاريم اتفاقات سال‌هاي 78‌، 79 و 80 در ايران تكرار شود. فكر مي‌كنيد احتمال وقوع چه رويدادهايي باعث شده كه فرمانده سپاه به اتفاقات آن سال‌ها اشاره كند؟
شايد اين سال‌ها‌، اوج حملات و تهديداتي بوده كه توسط خارجي‌ها و يا عوامل آنها عليه كليت نظام صورت گرفته است. تلاش عمليات رواني دشمن براين است كه عقايد و ارزش‌ها و خواسته‌هاي خود را به طرف مقابل ديكته و القا كند؛ يعني حكومت‌هاي مبتني بر آموزه‌هاي ديني را ناكارآمد نشان دهد. كارآمدي‌هاي يك نظام را برعكس جلوه مي‌دهد. وظيفه عمليات رواني كه سيستم‌هاي استكباري عليه كشورمان به راه انداخته‌اند سياه‌نمايي در ابعاد مختلف است. اين سياه نمايي در درجه اول متوجه كليت اسلام انقلابي است و به‌طور طبيعي نظام مبتني بر پديده انقلاب را هم دربرمي‌گيرد.
ابعاد و زواياي مختلف انقلاب و به‌خصوص شاخص‌هاي اصلي مثل ولايت‌فقيه و حكومت مبتني بر رهبري ديني مورد هجوم قرار مي‌گيرد، دستاوردها به چالش كشيده مي‌شوند، جلوي انتشار تفكرات و انديشه‌هاي جديدي كه از چنين الگويي خارج مي‌شود گرفته شده يا تيره‌وتار نشان داده مي‌شود اما آموزه‌هاي غربي و صهيونيستي و آموزه‌هايي كه با استقلال و آزادي كشور مقابل ناسازگار است بايد حتما ترويج شود. اين آموزه‌ها تحريم اقتصادي را مؤثر نشان مي‌دهد، ايستادگي در برابر قدرت‌ها را امري بيهوده و مقاومت را تروريسم جلوه مي‌دهد و تلاش مي‌كند بين دولت و ملت جدايي بيندازد. در مورد ايران اين تلاش‌ها بي‌وقفه ادامه داشته و دارد. اگر صحبت مقابله با عمليات رواني دشمن است بايد اين عرصه‌ها مورد نظر باشد. ما بعد از پيروزي انقلاب با انواع فشارها روبه‌رو بوده‌ايم. بايد بتوانيم در برابر اين اقدامات مبتني بر سياست‌ها و برنامه‌هاي كوتاه‌مدت، ميان‌مدت و درازمدت سامانه‌هاي مقابله‌اي داشته باشيم. آمريكايي‌ها و صهيونيست‌ها تلاش مي‌كنند با ابزار و رسانه‌هاي خودشان به‌طور مستقيم مجموعه نظام را به چالش بكشانند. اين چالش دو بعد دارد؛ يكي هجوم به مردم ايران و طرفداران انقلاب و يكي هم هجوم به ساير ملل. يكي از اصلي‌ترين دلايل اين نوع عمليات رواني جلوگيري از شكل‌گيري افكار عمومي به سمت مدل نوين حكومت ديني است. براي مردم داخل كشور تلاش مي‌كنند كه همه دستاوردهاي را به چالش بكشانند.
اما مردم ما دوره‌هاي مختلف تاريخي و صدماتي را كه به لحاظ سلطه خارجي‌ها اعم از سلطه فكري و انديشه‌اي و فيزيكي خورده در حافظه خود دارد و با وجود بعضي مشكلات و نارسايي‌ها و حتي چالش‌هاي كارآمدي و قابل اندازه‌گيري بودن پيشرفت‌ها، دشمنان ما نتوانستند آن طور كه فكر مي‌كردند موفق بشوند ولي تلاش مي‌كنند هم به‌طور مستقيم و هم توسط عناصري كه توانسته‌اند آنها را در حيطه فكر و انديشه خود قرار دهند به تغيير رفتار در ايران دست يابند. آيا رسانه‌هاي اينترنتي و ماهواره‌ها را هم جزئي از ابزارهاي عمليات رواني دشمن مي‌دانيد؟ فكر مي‌كنيد نحوه مقابله با اين ابزارها چگونه است؟ آيا ممكن است شاهد نوعي مقابله مثبت با اين ابزارها يا افزايش فعاليت در حوزه رسانه‌اي به‌خصوص در دنياي مجازي و يا تاسيس شبكه‌هاي جديد تلويزيوني و ماهواره‌اي باشيم يا برعكس بايد شاهد افزايش فيلترينگ و يا اجراي قاطعانه‌تر قانون منع استفاده از ماهواره باشيم؟
استفاده از ابزارهاي مختلف رسانه‌اي براي رساندن پيام خودمان به جهانيان براي ما مهم است. به ويژه در برابر گفتماني كه عليه نظام و انقلاب اسلامي وجود دارد بايد بتوانيم جلوه‌هاي درست را منتقل كنيم. به تعبير ديگر زماني كه مقاومت در غزه تحت عنوان تروريسم تلقي مي‌شود يا حزب‌الله لبنان به‌عنوان يك گروه تروريستي توسط رژيم‌هاي استكباري تبليغ و ترويج مي‌شود شما بايد بتوانيد تفاوت مقاومت و ايستادگي در برابر متجاوز را با تروريسم براي افكار عمومي خوب تشريح كنيد. شما بايد مبنا و مبدا تروريسم در جهان را نشان دهيد.
اگر شما بتوانيد به‌طور گويا نشان دهيد و با اسناد متقن بقبولانيد كه هيچ رژيمي به اندازه آمريكا و اسرائيل منشأ صدور تروريسم نبوده‌اند توانسته‌ايد بر فراز عمليات رواني آمريكا و صهيونيست‌ها حركت كنيد و يك حركت حق را در اختيار افكار عمومي قرار دهيد. افكار عمومي ‌به‌دنبال يافتن حقيقت است. رژيم‌هايي كه داراي ابررسانه هستند تلاش مي‌كنند اين حقيقت براساس آنچه خود مي‌خواهند و مي‌فهمند منتشر شود. عمليات رواني تلاش مي‌كند واقعيت و حقيقت‌ها را آن طور كه هست جلوه دهد. به‌دنبال چه نوع الگوهايي براي مقابله با عمليات رواني هستيد؟
الگوها بيشتر متوجه طرح‌ها و سناريوهايي است كه به شكل برنامه‌هايي عملياتي شده است. مثلا ما با پديده‌اي به نام جنگ دو كشور مواجهيم. در اين جنگ يا هجوم، ممكن است با شيوه‌هاي تبليغاتي و رواني مواجه باشيم. مثلا زماني كه آمريكا قصد داشت به عراق حمله كند ما با الگوهاي عمليات رواني براي آماده كردن افكار عمومي مردم جهان مواجه شديم. همين‌طور براي اينكه چگونه مردم عراق را آماده‌پذيرش نيروهاي خارجي كنند، چگونه قدرت دفاعي ارتش عراق سلب شود. درجنگ افغانستان هم همين‌طور. جنگ صهيونيست‌ها عليه غزه و حزب‌الله لبنان هم داراي مدل‌هاي عمليات رواني بود.
اقداماتي كه حماس و حزب‌الله و جهاد اسلامي فلسطين هم دارند نوعي عمليات رواني عليه دشمن است. همه اين مدل‌هاي جنگ رواني را كه نام برديد به نوعي به عمليات نظامي‌ختم شدند. آيا اين همايش درپي مهندسي عمليات رواني است كه ممكن است در نهايت به درگيري نظامي‌هم برسد؟ چنانچه در برابر عمليات رواني خصم، سامانه‌هاي مناسب عمليات رواني و تبليغاتي وجود داشته باشد مي‌توان از يك هجوم همه‌جانبه جلوگيري كرد.
اگر قبل از هجوم صهيونيست‌ها به غزه رسانه‌هاي همسوي غزه از توانمندي لازم برخوردار بودند و به يك وحدت عملي رسيده بودند شايد مي‌توانستند از چنين هجومي جلوگيري كنند. بنابراين اگر بتوانيم دربرابر عمليات رواني دشمن اقدام مناسب پدافندي و آفندي داشته باشيم، مي‌تواند به‌عنوان عامل بازدارنده در عرصه نظامي هم كارايي داشته باشد. *(‌ستاد كل نيروهاي مسلح، وزارت امور خارجه، وزارت فرهنگ و ‏ارشاد اسلامي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات، وزارت دفاع و پشتيباني ‏نيروهاي مسلح، سپاه پاسداران انقلاب اسلامي، نيروي انتظامي، ارتش جمهوري اسلامي ايران، صداو سيما، ‏سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي، دانشگاه امام حسين(ع)، شهرداري تهران، دانشگاه عالي دفاع ملي، دانشگاه ‏مالك اشتر، مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي و مجمع جهاني اهل‌بيت)‌